Skip to content Skip to footer

Czym model różni się od sprawy, którą płatnik przegrał przed Sądem Apelacyjnym w Gdańsku (polisy)?

Opracowanie na podstawie dokumentu SoCap Polska sp. z o.o. z 5 października 2026 r. Części opisujące model przedstawiają stanowisko jego autora. Cytaty z orzeczeń są oddzielone od komentarza. Wyrok Oxygen City wiąże w rozpoznanej sprawie; Sąd Najwyższy nie orzekał o SoCap. To materiał informacyjny, nie indywidualna porada prawna.

Stanowisko autora w skrócie

Tam pracodawca płacił składki na polisy wybranych pracowników, uznaniowo i w kwotach związanych z ich wynikami, czyli wypłacał pieniądze za pracownika; w modelu pracodawca sprzedaje usługę każdemu objętemu aktem płacowym na tych samych zasadach.

Uzasadnienie i źródła

„zaproponowany przez pracodawcę benefit w postaci uiszczenia przez pracodawcę wpłat z tytułu składek na poczet umowy ubezpieczenia zawartej przez pracownika z Towarzystwem Ubezpieczeń (…) na indywidualne polisy ubezpieczeniowe na życie i dożycie (…) z dodatkową umową na życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym — UFK nie mieści się w dyspozycji § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia.”

„Płatnik składek przewidział umowy ubezpieczenia jedynie pracownikom biurowym i kierowcom, pomijając pracowników produkcyjnych. Wpłaty dokonywane przez pracodawcę poszczególnym pracownikom miały charakter uznaniowy, były ukrytym wynagrodzeniem.”

„płatnik składek w sposób nieprawidłowy wyodrębnił przychód otrzymywany przez pracowników w ramach wynagrodzenia podstawowego od przychodu osiąganego w związku z wypłatą środków z polisy, który był znacznie wyższy od wynagrodzenia podstawowego, a jednocześnie ściśle związany z wykonywaniem przez pracownika czynności w ramach umowy o pracę, stopniem jego zaangażowania i osiąganych rezultatów”

Sąd uznał tam, że rozdzielenie przychodu na wynagrodzenie podstawowe i wypłatę z polisy było obejściem prawa (art. 58 § 1 Kodeksu cywilnego). Przeciwnik powie, że model też ma dwie składowe. Różnica jest w tym, czym jest druga składowa i jak ją przyznawano. Tam pracodawca opłacał polisy, przyznawał je uznaniowo, tylko wybranym grupom (biuro i kierowcy, bez pracowników produkcyjnych), w kwotach zależnych od zaangażowania i wyników, znacznie wyższych od płacy podstawowej. Sąd uznał 1 zł za wystarczającą odpłatność, ale ocenił całość jako ukryte wynagrodzenie. Sąd sam to napisał: taki benefit „nie mieści się w dyspozycji § 2 ust. 1 pkt 26”. Obejście polegało na użyciu przepisu do czegoś, czego przepis nie obejmuje. W modelu druga składowa jest korzyścią z zakupu po cenie niższej niż detaliczna, czyli dokładnie tym, co przepis obejmuje, na równych zasadach dla każdego objętego aktem płacowym i w wysokości wynikającej z aktu płacowego, a nie z ocen czy wyników. Przeciwnik wskaże, że i w modelu pozostały przychód bywa wyższy od części pieniężnej. Wysokość nie była w Gdańsku przesłanką samodzielną; przepis nie stawia wymogu co do skali, a proporcji między składnikami nie ustala żaden przepis (art. 29 § 1 pkt 3 Kodeksu pracy). Rozstrzygały uznaniowość, wybór grup i zależność od wyników, a tych cech model nie ma.

Ten sam wyrok potwierdza przy tym trzy tezy korzystne dla modelu: odpłatność symboliczna wystarcza (pytanie 7), forma pieniężna nie wyklucza przepisu (pytanie 12), a wyrok w sprawie Oxygen City jest powołany jako część orzecznictwa:

„Pogląd, że wykładnia § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia prowadzi do wniosku, iż wszelkie korzyści materialne (każde przysporzenie majątkowe) uzyskiwane przez pracowników na zasadach wynikających z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu z tytułu zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług nie wchodzą do podstawy wymiaru składek wynika także z orzecznictwa”

Sąd w Gdańsku wskazał też warunek, który model spełnia: uprawnienie ma wynikać z aktu płacowego, a nie z decyzji pracodawcy w każdym miesiącu:

„korzyść materialna dla pracownika, która będzie spełniać kryteria wyłączenia składkowego winna mieć charakter zagwarantowanego w ww. przepisach uprawnienia, a nie każdorazowo wynikać jedynie z decyzji pracodawcy.”

Dokumenty i argumenty w kontroli

Różnice, które rozstrzygają: sprzedaż zamiast opłacania cudzej polisy, równe zasady zamiast wybranych grup, kwota wynikająca z aktu płacowego zamiast premii za wyniki.

Powiązane pytania

Wszystkie pytania i odpowiedzi o SoCap